Bab 5.3

Question 1

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Pengenalan

• Strategi yg digunakan

Answer 1

-Pajakan
-Pembelian
-Perjanjian

Question 2

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Faktor Sabah Menarik Pemodal Asing

-2 Faktor

Answer 2

-Kedudukan strategik
-Kekayaan hasil ekonomi

Question 3

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Faktor Sabah Menarik Pemodal Asing

• Kedudukan strategik

1. Sabah berada di _________________________ di antara _________ dan __________
2. Sabah berhampiran dgn _____________ iaitu-__________ bagi kapal dagang untuk belayar ke ____________ dan _____________
3. Penting dlm _______________ melibatkan __________________ hingga ________________ dan _____________
4. Kapal boleh berlabuh dgn __________ drpd _____________________
5. Contoh pelabuhan

Answer 3

1. tengah-tengah laluan perdagangan, China, Sg
2. Pulau Palawan (Filipina), Laluan
   maritim, China, Jepun
3. aktiviti perdagangan, kepulauan Sulu, New Guinea, Australia
4. selamat, tiupan angin monsun
5. Pelabuhan Jesselton, Di Teluk Gaya

Question 4

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Faktor Sabah Menarik Pemodal Asing

• Kekayaan hasil ekonomi

1. Contoh hasil hutan
2. Contoh hasil laut
3. Didagangkan oleh _________________ dgn _______________
4. Sarang burung (2 huraian)
5. Contoh pertanian komersial

Answer 4

1. -Sarang burung
   -sagu
   -rotan
   -getah perca
   2.
   -gamat
   -sirip ikan yu
2. masyarakat tempatan, pedagang asing
3. -Mendapat permintaan yg tinggi dlm pasaran di China
   -Pedagang Barat menjadikan sarang burung sebagai barang dagangan yg penting untuk
   dibawa ke China
4. -indigo
   -kapas

Question 5

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Sabah Sebelum Penguasaan Syarikat Bornea Utara British

-2 kawasan yg dimiliki British

Answer 5

• Pulau Balambangan
• Pulau Labuan

Question 6

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Sabah Sebelum Penguasaan Syarikat Bornea Utara British

• Pulau Balambangan

-_________ (Tahun)
1. ________________ membuat ____________ dgn _______________
2. Mengibarkan _____________________
3. Mengapa?
4. Petempatan British menghadapi ____________ seperti ____________

-__________ (Tahun)
1. British ____________________

Answer 6

-1763
1. Alexander Dalrymple, perjanjian, Kesultanan Sulu
2. bendera British Union Jack
3. Menandakan pulau tersebut
menjadi milik British
4. masalah, serangan lanun

-Nov 1805
1. meninggalkan pulau ini

Question 7

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Sabah Sebelum Penguasaan Syarikat Bornea Utara British

• Pulau Labuan

1. ____________ meluaskan kuasa dgn mengadakan ___________ dgn ______________
2. Pada_______________, (2 huraian)
3. ____________ dilantik sebagai ____________________

Answer 7

1. James Brooke, Perjanjian, Sultan Brunei
2. 18 Disember 1846,
   -Sultan Brunei menyerahkan Labuan kpd British melalui perjanjian
   -British bertanggungjawab menumpaskan lanun serta melindungi perdagangan
3. James Brooke, Gabenor Labuan pertama

Question 8

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Kronologi Pertapakan SBUB

• Pantai Barat Sabah

Answer 8

-Charles Lee Moses sewa Sabah drpd Sultan Brunei selama 10 tahun (1865)
-Moses jual haknya kpd J.W. Torrey dan T.B. Harris
-Menjadikan Kimanis sebagai pusat perdagangan

Question 9

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Kronologi Pertapakan SBUB

• Pantai Timur Sabah

Answer 9

-Alfred Dent & Edward Dent memajak Pantai Timur Sabah drpd Sultan Sulu (1878)
-Baron Gustavus Von Overbeck bekerjasama dgn Alfred & Edward
-Tujuan –>Memajukan Sabah
-J.W. Torrey menjual haknya kpd Von Overbeck

Question 10

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Kronologi Pertapakan SBUB

• Julai 1881 2- ____________ (Tarikh)
• 1888

Answer 10

• Julai 1881
  1. Alfred & Edward menubuhkan British North Borneo Provisional Association Ltd.
  2. Mendapat status piagam pada I Nov 1881
• 1888
  1.Sabah menjadi negeri naungan
  British
  2. SBUB memerintah Sabah hingga 1942

Question 11

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Peluasan Kuasa SBUB

• Pengenalan (3)

Answer 11

-Piagam Diraja memberikan kuasa kpd SBUB untuk memiliki Sabah
-Piagam Diraja diberikan oleh kerajaan British
-Mengiktiraf kedudukan SBUB sebagai wakil British

Question 12

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Peluasan Kuasa SBUB

• Syarat yg perlu dipatuhi SBUB untuk menerima Piagam Diraja

Answer 12

-SBUB menerima Penasihat British
-SBUB perlu menjaga adat resam, agama dan undang-undang tempatan
-SBUB perlu memerintah Sabah dgn adil
-SBUB mesti melantik pegawai tadbir drpd pegawai yg diakui British
-SBUB tidak dibenarkan menyerahkan Sabah kpd pihak lain tanpa kebenaran British

Question 13

Peluasan Kuasa Syarikat Borneo Utara British di Sabah

Peluasan Kuasa SBUB

• Maklumat penting berkaitan SBUB
  1. Matlamat utama (2)
  2. Presiden utama
  3. Pengarah urusan
  4. Pentadbiran SBUB Sabah
  -Jawatan ____________
  diperkenalkan
  -Tujuan?
  -___________ pertama?

Answer 13

1. -Pembangunan ekonomi melalui eksploitasi sumber yg terdapat di Sabah
   -Melindungi serta mempertahankan hak masyarakat
2. Sir Rutherford Alcock
3. Alfred Dent
   4.
   -Gabenor
   -Memastikan usaha syarikat untuk mengaut keuntungan
   -Gabenor pertama –> William Hood Treacher (1881-1887)