Inleiding

Question 1

Onderdelen sociaal recht (2)

Answer 1

Arbeidsrecht & Sociaal Zekerheidsrecht

Question 2

Sociale grondrechten (5)

Answer 2

1. Recht op arbeid
2. Billijke arbeidsvoorwaarden en beloning
3. Recht op collectief onderhandelen
4. Recht o sociale zekerheid
5. Recht op sociale bijstand

Question 3

Sociale zekerheid

↔ sociale bijstand

Answer 3

Sociale zekerheid: vervangingsinkomen + tussenkomst bij zware sociale kosten → gefinancierd door sociale bijdragen
Sociale bijstand: vangnet voor personen zonder inkomen → gefinancierd door belastingen (eg. invaliden, leeflonen…)

Question 4

Stand-still beginsel

Answer 4

Er mag geen wezenlijke verslechtering zijn in de sociale rechten zonder gegronde redenen

Question 5

Voor wie is sociale bijstand voorbehouden?

Answer 5

Belgen, staatlozen en EU-onderdanen

Question 6

Arbeidsrecht: Ratione Personae

Answer 6

Van toepassing op WN uit particuliere sector (+ contractanten)

Question 7

Kenmerken WN-schap:

Answer 7

1. Er moet gewerkt worden (prestatie leveren)
2. Tegen een loon
3. Onder gezag

Question 8

Arbeidsrecht: Ratione Materiae

Answer 8

Tot het arbeidsrecht behoort:

1. Arbeidsovereenkomstenwet
2. Collectief arbeidsrecht
3. Arbeidsreglementering
4. Sociaal handhavingsrecht

Question 9

Arbeidsrecht: Ratione Loci

Answer 9

Iedereen die in BE werkt (MAAR buitenlanders kunnen in een ander zijn contract afsluiten)

Question 10

Oplossingen voor overkill aan sociaal strafrecht (2)

Answer 10

1. Strafrechtelijke misdrijven die OM niet vervolgt → administratieve geldboete
2. Sociale inspectiedienst mag adviezen en vermaningen geven

Question 11

Soorten rechtsbronnen bij sociaal recht (3)

Answer 11

Internationale en nationale rechtsbronnen + eigen wetgeving

Question 12

Internationale rechtsbronnen

Answer 12

Europese verdragen, richtlijnen (moeten eerst worden opgenomen in nationale wetgeving) of verordeningen (worden meteen van kracht), EVRM, Europees Sociaal Handvest

Question 13

Nationale rechtsbronnen

Answer 13

Grondwet, Federale wetgeving, Rechtspraak, andere (gedragscodes, toezeggingen WG…) + Eigen rechtsvorming

Question 14

Bevoegdheidsverdeling

Answer 14

Voornamelijk federaal, uitzonderingen:

1. Kinderbijslag
2. Taalgebruik
3. Onderwijs
4. Tewerkstellingsprogramma’s

Question 15

AO altijd onwettig bij eenzijdige wijziging?

Answer 15

HvC: NEE, enkel i.g.v. wijziging essentiële elementen

Question 16

NIetigheid opzegging AO

Answer 16

HvC: Nietigheid zal leiden tot onmiddelijk, onrechtmatig ontslag dat leidt tot schadevergoeding

Question 17

Niveau’s waarop CAO afgesloten kan worden

Answer 17

1. Nationale arbeidsraad
2. Paritaire comités
3. Paritaire subcomités
4. Buiten paritaire organen

Question 18

Juridische aard van de CAO

Answer 18

Juridische aard van een contract (geen bevoegdheid van Raad van State, is namelijk geen administratieve rechtshandeling)
TENZIJ: koning verklaart normatieve bepalingen als algemeen bindend → reglement

Question 19

Soorten bepalingen in de CAO

Answer 19

1. Obligatoire bepalingen (tussen partijen, kunnen niet als algemeen bindend verklaard worden).
   a. Impliciete: geacht stilzwijgend aanwezig te zijn, regels van goede trouw (vredesplicht & beïnvloedingsplicht)
   b. Expliciete: contractuele verbintenissen
2. Normatieve bepalingen (binden partijen die niet rechtstreeks deel uitmaken van de onderhandelingen → kunnen als algemeen bindend verklaard worden)
   a. Individuele: Arbiedsrelatie WN-WG → individualiseerbare rechten
   b. Collectieve: creëren geen individualiseerbare rechten (eg. vakbondsafvaardiging…)

Question 20

Partijen bij de CAO

Answer 20

WG:

1. Individuele WG’s
2. Representatieve WG-organisaties (nationaal en sectoraal)

WN:

1. Nationale, representatieve en intersectorale vakbond (eg. ACV, ACLVB, ABVV) → groeperen andere vakbonden
2. Representatieve vakbonden die bij 1 van de bovenstaande aangesloten zijn

Question 21

Voorwaarden voor koepelorganisaties:

Answer 21

1. Nationaal
2. Intersectoraal
3. Zetelen in Nationale Arbeidsraad (minstens 125.000 leden)

Question 22

Rechtspersoonlijkheid vakbonden

Answer 22

Enkel functioneel: hebben op zich geen rechtspersoonlijkheid (→ FV). Ze hebben wel enkele machtigingen gekregen (oa. CAO afsluiten…)

Question 23

Binding bepalingen v/d CAO

Answer 23

1. Obligatoire bepalingen: enkel voor diegenen die de CAO gesloten hebben (WN kan niet individueel CAO ondertekenen → niet gebonden door obligatoire bepalingen)
2. Normatieve bepalingen:
   a. Indien algemeen bindend verklaard in KB: bindend voor alle WG/WN die vallen onder PC (wordt een soort van reglement)
   b. Indien niet algemeen bindend verklaard: bindend voor leden WG-organisatie en voor WN die werken voor een WN die hierdoor gebonden is
   (b. bis. indien WG niet aangesloten is = free rider: er mag van niet algemeen bindende bepalingen worden afgeweken d.m.v. AO)

Question 24

Totstandkoming CAO

Answer 24

Formeel contract tussen de partijen, dat moet worden neergelegd op het Ministerie van Arbeid

Question 25

Ondernemingsraad en aantal WN's

Answer 25

+ 100 WN's: OR heeft inspraak (geen akkoord: arbeidsinspectie en later PC) -100 WN's: geen OR (WN's mogen mening geven & krijgen ontslagbescherming indien ze dit doen)

Question 26

Hiërarchie v/d rechtsbronnen

Answer 26

1. Dwingende bepalingen van de wet 2. Algemeen bindend verklaarde CAO's 3. Niet algemeen bindend verklaarde CAO's 4. Geschreven individuele arbeidsovereenkomst 5. Niet algemeen bindend verklaarde CAO's, waar de WG geen lid is van de WG-organisatie 6. Arbeidsreglement 7. Aanvullende bepalingen van de wet 8. Mondeling individuele handelsovereenkomst