Oncofertiliteit

Question 1

wat is een normale concentratie spermacellen?

Answer 1

> 15 miljoen/ml

Question 2

waarop wordt zaad beoordeeld?

Answer 2

• concentratie
• bewegelijkheid
• vorm

Question 3

wat zijn risicofactoren voor infertiliteit?

Answer 3

• niet ingedaalde ballen
• kleine ballen
• afwijkende sperma test
• zaadbalkanker

Question 4

hoevaak lukt het gemiddeld om semen in te vriezen?

Answer 4

85%

(vaakst invriezen bij TGCT, minst bij leukemie)

Question 5

welke infertiliteit heb je vaak bij hematologische maligniteiten?

Answer 5

aspermie

Question 6

welke infertiliteit heb je vaak bij TGCT? (testiskanker)

Answer 6

azoospermie

Question 7

wat is elektro ejaculatie?

Answer 7

• techniek om sperma te verkrijgen
• elektrode in rectum –> elektrische stimulatie
  –> opvangen sperma
• onder algehele anesthesie

Question 8

wat is TESE?

Answer 8

• testicular sperm extraction
• chirurgische ingreep waarbij sperma direct uit de teelballen verkregen wordt
• bij minder zaadproductie of afwezigheid zaadcellen in ejaculaat
• gevonden zaadcellen (microscopisch) worden geïsoleerd en gebruikt voor IVF of ICSI

Question 9

wat is spermatogoniale stam cel banking?

Answer 9

• proces waarbij mannen spermatogoniale stamcellen laten bewaren voor in de toekomst
• stamcellen in testikels hebben vermogen te vernieuwen en te differentiëren tot sperma
• vaak gevolgd door invriezen (cryopreservatie)

(bij kinderen, via biopt)

Question 10

wat is de follow up bij vermoedelijke testiskanker?

Answer 10

• echo
• tumormarkers
• CT
  –> sperma invriezen

MAAR geen zaadcellen

–> verwijderen zieke zaadbal
(tijdens deze operatie zaad uit ballen halen (mogelijk zelfs uit beide ballen))

Question 11

waarom zou je zaad invriezen VOOR een operatie voor testiskanker?

(voor én tegens)

Answer 11

voor:
- zaadkwaliteit beter VOOR ingreep
- onduidelijk welke bal meeste zaadcellen maakt
- zaadcellen invriezen lukt niet altijd
- tijd nemen, om later mogelijkheden te hebben

tegen:
- vaak geen chemo nodig (stadium I)
- 1 bal kan genoeg zijn voor fertiliteit
- <8% gebruikt daadwerkelijk de ingevroren zaadcellen
- geen tijd verliezen aan cryopreservatie, meteen opereren

Question 12

wat is het effect van chemo en radiotherapie op fertiliteit?

Answer 12

• vermindering fertiliteit
• afhankelijk van vorm en dosis

Question 13

wat is het gevolg van chemo op zaadcellen?

Answer 13

gaan dood of slapen, slapende kunnen weer werkzaam worden

Question 14

hoeveel kanker-overlevende kinderen zullen onvruchtbaar worden?

Answer 14

1/3

Question 15

welke effecten heeft gonadotoxische therapie?

Answer 15

• B-symptomen
• hyperkatabolisme
• hormonale verstoring
• cytokinen

Question 16

vanaf welke dosis veroorzaakt gonadotoxische therapie DNA-schade in zaadcellen?

Answer 16

vanaf de eerste dosis

Question 17

beschermen leeftijd en endocriene suppressie spermatogenese voor schade?

Answer 17

nee

Question 18

wat doet invriezen en ontdooien met zaadkwaliteit?

Answer 18

kwaliteitsverlies –> alleen nog reageerbuis bevruchting mogelijk met ingevroren zaad!

Question 19

hoe groot is de kans op zwangerschap bij normale vruchtbaarheid?

Answer 19

80% in 1 jaar

Question 20

wat is de behandeling van een kinderwens bij afwezigheid van zaadcellen na kankerbehandeling?

Answer 20

• ingevroren zaadcellen gebruiken
• TESE > 2 jaar na laatste chemo (kleine kans op vinden zaadcellen)

Question 21

wat is IUI?

Answer 21

intra uterine inseminatie

• zaadcellen worden hoog in de baarmoeder ingebracht
• bij > 3 miljoen motiele zaadcellen

Question 22

wat is IVF?

Answer 22

in vitro fertilisatie

• combineren eicellen en zaadcellen in het lab, waarna een bevrucht embryo in de baarmoeder van de vrouw wordt geplaatst

Question 23

wat is ICSI?

Answer 23

intra cytoplasmatische sperma injectie

• 1 zaadcel wordt direct in 1 eicel geïnjecteerd in het lab (vaak bij problemen met zaadkwaliteit)

Question 24

welke factoren hebben invloed op de indicatie van Assisted Reproductive Technology proces?

Answer 24

• leefstijl vrouw
• niet roken man en vrouw
• BMI vrouw
• liefst ‘verse’ eigen zaadcellen (dan ingevroren)

Question 25

wat is de impact van ziekte en behandeling het proces rondom vruchtbaarheid?

Answer 25

- vermoeidheid - angst - onzekerheid - verandering zelfbeeld - invloed family planning - rouw follow-up met mannen met cryopreservatie in praktijk moeilijk

Question 26

wat is een AYA survivor?

Answer 26

adolescent and young adult survivor van kanker

Question 27

wat zijn uitkomsten van de AYA-studie?

Answer 27

- 60% houdt zorgen over vruchtbaarheid na genezing - niet altijd reële zorgen t.o.v. ziekterisico - associatie tussen copingstijlen, psychologische factoren, kwaliteit van leven, counseling en zorgen over vruchtbaarheid - noodzaak voor verbetering counseling bij AYA-survivorship * patient-centered * gender-specifieke informatie * wegnemen barrières * knowledge gap verbeteren

Question 28

wat zijn tips bij counseling voor vruchtbaarheid?

Answer 28

- bespreek kinderwens - verwijzing naar centrum, seksuoloog, psycholoog - bespreek beïnvloedende factoren

Question 29

aan wie wordt TESE aangeboden

Answer 29

patiënten met een testiculair gezwel en azoospermie

Question 30

wat is de SRR (sperm retrieval rate) van TESE?

Answer 30

75%

Question 31

wat zijn voordelen van TESE?

Answer 31

- fertiliteitspreservatie - gebruiken zaadcellen na kanker - kwaliteit zaad neemt af door invriezen en ontdooien - inseminatie, IVF, ICSI waarschijnlijk nodig - mogelijkheid tot later overleg partner - niet dubbele diagnose (onvruchtbaar + kanker)