Welke soorten pijn zijn er?
Nociceptische pijn (pijn van wond etc) en Neuropatische pijn (oorzaak vaak niet bekend)
Welke sensorische banen zijn er?
Spinothalamische, Spinoreticulaire, en Spinomesensephalic
Hoe gaat de spinothalamische pathway?
- Nociceptor
- Tweede neuron in dorsale hoorn
- verandert van kant in spinal cord
- Medula
- post laterale kern thalamus
- Somatosensorische cortex
Waarvoor wordt de spinothalamische pathway gebruikt?
Pijn vooral afkomstig van perifere weefsel
Waarvoor wordt de spinoreticulaire pathway gebruikt?
emotionele verwerking van pijn, zoals alertheid en opwinding.
Waarin verschilt de spinoreticulatire pathway van de spinothalamische pathway?
Volgt hetzelfde pathway, maar projecteert ook naar de reticulaire formatie. Stuk wat door onderandere medula en midbrain gaat waar deze neuronen samenkomen. voor emotie
Wat is het Het spinomesensephalic kanaal
Speelt rol in het beheren van pijn, door activatie endogene pijnstillende route
Pathway spinomesensephalic kanaal
- via dorsale hoorn
- projecteert naar periaqueductale grijs in mindbrain
Wat is de dalende baan, welke delen van de hersenen zijn heirbij betrokken, en hoe loopt deze baan?
- Dalende baan bestaat om controle te houden over nociceptieve prikkels via endogene liganden en GABA
- Hersendelen die dit beinvloeden zijn: Hypothalamus, Amygdala, en Insulaire Cortex
- Gaat via het periaqueductal grey (PAG) en het rostroventral medulla (RVM)
Wat doet:
Mechanistische stimulatie
bij nociceptor
Stimuleert afgifte van prostaglandine, bradykinine, en ATP –> leid tot actie potentiaal
Wat doet:
Hitte/Kou
bij nociceeptor
Activeert TRPV1–> ionotrope receptor –> actiepotentiaal
Wat doet:
ATP
bij nociceptor
- Activeert P2X receptoren
- Depolarisatie door cation stroom (Na+ en Ca2+)
- vrijlaten chemokines en cytokines van immuuncellen –> maakt neuronen hypersensitief.
Wat doet:
protonen
bij nociceptor
Activeren TRPV1(bij laag pH) en ASIC(acid sensitive ion kanalen) –> grote influx Na+ en Ca2+ –> depolarisatie
Wat doet:
Capsaicine (pepers)
Bij nociceptoren
Stimuleert TRPV1 –> depolarisatie
Wat doet:
Glutamaat
Bij nociceptoren
Activeren AMPA en NMDA receptoren
Wat doet:
Prostaglandine
Bij nociceptoren
- Wordt gemaakt naar mechanistische stimulatie (bv wond)
- Activeert prostaglandine receptor –> via secondairy messenger stimuleert/fosforyleert kation kanalen (positief Na+ kanalen, negatief K+ kanalen)
Wat doet:
Bradykinine
bij nociceptoren
- Geproduceert na mechanistische stimulatie
- Activeert B2-receptoren –> via second messenger fosforyleert TRPV1 –> maakt activatie makkelijker
Wat doet:
Substance P
Bij nociceptoren
- Activeert NK1 receptor
- Betrokken bij wind-up en centrale sensatie in de dorsale hoorn. Ook ondersteuning ontstekingsreactie.
Wat doet:
Calcitonin gene- related peptide (CGRP)
Bij nociceptoren
Ondersteuning ontstekingsreactie, wat leidt tot activering nociceptieve afferente vezels
Welke soorten pijn fibers zijn er?
Alfa-Beta: Snelle Niet pijnlijke informatie
Alfa-delta: Snelle pijnlijke informatie
C fibers: langzame doffe napijn
Wat is de poort theorie?
Pijnprikkels kunnen in hogere of lagere maten worden doorgelaten via de dorsale hoorn. Dit wordt gereguleerd door de dalende banen, die op basis van de prikkels het kunnen versterken of verminderen van pijn door middel van regulatie via inhibitoïre neuronen.
