Wat zijn de essentiële aminozuren?
- Histidine
- Lysine
- Methionine
- Valine
- Leucine
- Isoleucine
- Tryptofaan
- Phenylalanine
- Threonine
Wat zijn de essentiële vetzuren?
Poly-onverzadigde vetzuren (PUFA)
- Omega-3, -6
Waaruit verkrijg je omega-3 en -6, MUFA en verzadigd?
3: Visolie, walnoten
6: Plantenolie
MUFA: olijfolie
Verzadigd: dierlijkvet
Wat zijn de functies van voedingsvezels?
- Verbeteren darmperistaltiek
- Buffering darm pH en bevordering darmflora
- Binding galzure zouten
- Volume vergroting voedsel door binding water en water-opgeloste voedingsstoffen (vertraagd vertering)
Welke zijn de vetoplosbare- en welke de wateroplosbare vitamines?
- Vet: A, D, E en K
- Water: B(1,2,3,5,6,8,11,12) en C
Wat is de functie van de vitamines B1,2,3,5,6,8,11,12?
1: Aldehyde groep transfer
2,3: electronenpaar transfer
5: acylgroep transfer
6: aminogroep transfer
8: carboxylgroep transfer
11: Mono-C groep transfer
12: Alkylgorpe transfer
Wat is de functie van de vitamines A, C, D, E en K?
A: Visus, ligand transcriptiefactor
C: Collageen synthese, antioxidant
D: ligand transcriptiefactor
E: Antioxidant
K: Gamma-carboxylering
Welke vit. B deficiëntie ontstaat het snelst?
B1: Wordt veel gebruikt
Welke 2 vormen van vit. B1 deficiëntie kennen we?
- Berbiri: witte rijst eten
- Wernicke-Korsakoff: alcohol
Welke vormen van Beriberi onderscheiden we?
- Nat: hart primair aangetast
- Droog: zenuwen primair aangetast
Waarvan is TTP afhankelijk?
B1
Welke processen hebben TTP nodig?
- Pyruvaat dehydrogenase: aerobe glycolyse
- Alpha-ketoglutaraatdehydrogenase: citroenzuurcyclus
- Vertakt alpha-ketozuur dehydrogenase: aminozuur afbraak
- Transketolase: pentose-fosfaat shunt
- Acetylcholine synthese
Welke metabole paden zijn afhankelijk van vit. B6?
- Transaminases: gluconeogense en ureumcyclus
- Phosphorylase: glycogenolyse
Welke metabole paden zijn afhankelijk van vit. B8?
- Pyruvaat carboxylase: gluconeogenese
- Acetyl-CoA carboxylase: vetzuursynthese en vetzuuroxidatie
- Propionyl-CoA carboxylase: gluconeogenese
Welke vitamines zijn belangrijk bij de bloedcelvorming?
B11, B12 en E
Waarom kunnen hersenen geen vetzuren verbranden?
De hersenen bevatten geen CPT1-a (alleen in de lever, nier, spier en pancreas) wat zorgt voor omzetting van FFA’s naar de mitochondria.
Waarom kunnen uit vetzuren geen glucose worden gemaakt?
Voor vorming oxaalacetaat, oxaalacetaat zelf nodig
Waarom maak je uit glucose geen ketonlichamen?
Bij ophoping van ACoA met pyruvaat dehydrogenase, wordt ACoA productie vanuit pyruvaat geremd: er wordt zo nooit een hoog ACoA spiegel bereikt voor vorming ketonlichamen.
Waarom blijven de hersenen glucose nodig hebben zelfs na langdurig vasten?
Het is belangrijk voor de citroenzuurcyclus voor de aanmaak van intermediaren.
Wat wordt er bedoeld met de anaplerotische werking van pyruvaat carboxylase?
Het zorgt ervoor dat de citroenzuurcyclus intermediaren steeds voldoende aanwezig zijn om de citroenzuurcyclus te laten lopen.
Hoe kan spierglycogeen toch bijdragen aan de bloedsuikerspiegel?
2 Routes
1. Door contractie (↑AMP en ↑Ca) activatie glycogenolyse.
2. G-6-P wordt omgezet in pyruvaat.
3. Via Cori cyclus pyruvaat naar lactaat.
4. Lactaat in de lever omgezet naar glucose.
- Cortisol zet eiwit om in aminozuren: in de spier NH3 uit aminozuren.
- NH3 bindt met pyruvaat: alanine
- Alanine kan naar de bloedsuikerspiegel.
Waar is galactose o.a. afkomstig van?
Moedermelk
Hoe wordt galactose omgezet tot een eenheid met als functie glycogeen synthese?
- Galactose wordt opgenomen door de levercel.
- M.b.v. ATP: glactose→ galactose-1-fosfaat.
- 2 stappen: galactose-1-fosfaat→glucose-1-fosfaat
