Kryteria rozpoznania
- Czas trwania ≥ 3 miesiące
+- GFR ponizej 60 ml/min/1,73 m²
LUB
- GFR ponizej 60 ml/min/1,73 m²
- uszkodzenie nerek cechujące się zaburzeniami struktury lub funkcji nerek, na co wskazuja nieprawidłowosci w składzie krwi lub moczu lub nieprawidłowe wyniki badan obrazowych, histopatologicznych lub po przeszczepie nerki
Prawidłowy GFR
ok. 125 ml/min/1,73m²
i zmniejsza się na ogół o 1–2 ml/min/1,73m² rocznie.
Albuminuria
- utrata z moczem ≥ 30 mg albumin/d
- wskaźnik albumina/kreatynina ≥ 30 mg/g
oznaczenie utraty albumin w DZM można zastąpić pierwszym porannym moczem
Kategorie albuminurii
A1
- <30 mg/d
- wskażnik albumina/kreatynina <30
Kategorie albuminurii
A2
- 30-300 mg/d
- wskaźnik albumina/kreatynia 30-300
Kategorie albuminurii
A3
- > 300mg/d
- wskaźnik albumina/kreatynina >300
USG
Zazwyczaj zmiejszone nerki
Wyjątki (duże nerki mimo SNN):
* nefropatia amyloidowa,
* nefropatia cukrzycowa,
* wielotorbielowate zwyrodnienie nerek,
* nefropatia HIV.
Najczęstsza przyczyna PChN
- nefropatia cukrzycowa
- KZN
- nefropatia nadciśnieniowa
Niemodyfikowalne czynniki szybkiego postępu
- rodzaj choroby podstawowej
- niskie wyjściowe GFR
- płeć męska
- starszy wiek
Modyfikowalne czynniki szybkiego postępu
- wielkość białkomoczu
- nadciśnienie tętnicze
- hiperglikemia
- palenie tytoniu
- hiperlipidemia
- anemia
- kwasica metaboliczna
Zmiany skórne
- bladość
- suchość
- wyboroczyny
- świąd
- szron mocznicowy
Zaburzenia hormonalne
- niedobór wit. D i wtórna nadczynność przytarczyc
- IGT lub IFG
- upośledzenie wzrastania u dzieci
- hiperPRL
- hipogonadyzm hipogonadotropowy
Badania laboratoryjne
- hiperkaliemia
- hiponatremia (rzadko hiper)
- hiperfosfatemia
- hipokalcemiaᵃ
- kwasica metaboliczna
- dyslipidemia
ᵃ w trzeciorzędowej nadczynności przytarczyc hiperkalcemia
Zaburzenia krwi
- anemia
- skaza krwotoczna
- limfopenia
Inne objawy
- oddech Kusmaulla
- mocznicowe zap. opłucnej i osierdzia
- mocznicowy zapach z ust
- zap. błony śluz. żołądka i jelit
- wrzody trawienne
- krwawienia z ppok
- zab. z OUN i ObUN
Zmniejszenie białkomoczu
- cel: <1g/d (optymalnie <0,3g/d)
- ACEI, ARB
- ew. inhib. SGLT2, finerenonᵃ
ᵃjest niesteroidowym selektywnym antagonistą rec MKS.
Normalizacja CTK
- SBP <120 mmHg
- po przeszczepie <130/80
- dializowani <140/90
Leczenie: - ACEI/ARB, NDHP CCB
- ograniczenie NaCl do 5g/d
- diuretyki
- ant. aldosteronu
Normalizacja CTK
GFR<15
zmienić ACEI/ARB na CCB
Normalizacja CTK
GFR<30
nie należy rutynowo zaczynać leczenia ACEI/ARB
Diuretyki a GFR
- NIE STOSOWAĆ tiazydowych przy GFR <30
- GFR<30 - tylko pętlowe lub chlortalidon
Leczenie hiperlipidemi
Statyna u:
- wszystkich ≥50 lat
- chorzy po przeszczepie
- 18-49 lat przy dodatkowych czynnikach ryzyka CVS
Przy hiperTG nie zaleca się rutynowo fibratów tylko zmiana diety
Szczepienia
- grypa
- przy GFR <30: pneumokoki i WZW B
Zapobieganie zab. gosp Ca-PO4
- ograniczenie fosforanów w diecie do 0,8-1g/d
- leki wiążące fosforany w PP
- wapń <2000mg/d
- wyrównanie stwierdzonego niedoboru wit. D
Leczenie nerkozastępcze
- przygotowania gdy GFR 15-20 lub duże ryzyko konieczności dializ w ciągu następnych 2 lat
- zrobić przetokę ok 6 tyg. przed rozpoczęciem hemodializ
- rozważyć przeszczep od żywego dawcy jako pierwsza metodę leczenia nerkozastępczego
