welke transplantatie komt het meeste voor?
cornea
wat zijn complicaties na transplantatie?
- nabloeding
- chirurgische complicaties
- infecties
- afstotingsreactie
wat is een syngene transplantatie?
van 1 eige tweeling
wat is immunogeniciteit?
mate waarop immuunreactie kan optreden en daarmee de kans dat er wordt afgestoten
waardoor kan er verschil zijn in immunogeniciteit per orgaan?
- verschil MHC expressie
- variatie in aantallen APC’s en dan vooral DC’s
wat is een direct t- cel allocatie?
directe herkenning van vreemd, intact donor MHC door TCR van ontvanger
–> kan kruisreactie optreden doordat donor MHC hetzelfde is als eigen antigeen die t-cel al eerder gezien heeft
wat is een indirecte t- cel allocatie?
herkenning door TCR van ontvanger van vreemde donor MHC peptiden, gepresenteerd door eigen MHC
Wat is een hyperacute afstotingsreactie?
humoraal (24 uur) –> geen t- cellen door gepreformeerde allo antistoffen tegen HLA moleculen of tegen de bloedgroep antigenen
–> kan bij:
- Eerdere transplantie
- Bloedtransfusie
- Zwangerschap
wat is een type 2 afstotingsreactie?
acuut, cellulair en of acuut humoraal (< 3-6 maanden)
–> door inductie adaptieve allo- immuunrespons: antistoffen maar ook door die t cellen tegen donor MHC.
wat is een chronische afstotingsreactie?
. chronische reactie
–> door allo- immuuunrespons en niet immunologische oorzaken:
- Hypertensie
- Hyperlipidemie
- Geneesmiddelen toxiciteit
- Virale infecties
- Late effectie van ischemie-/ reperfiesieschade
- Terugkeer oorspronkelijke ziekte
–> Vaatschade belangrijk
Door vernauwing bloedvat minder bloeddoorstroming
–> vascularisatie is erg belangrijk.
wat zijn factoren die afstoting kunnen bepalen?
- ziekte/ trauma waaraan donor is overleden
- duur hersendood
- mate ischemie/ reperfusieschade
- operatie procedure
–> invloed op allogeniciteit donororgaan
Hoe kan je hep c krijgen?
- In verleden toegediend bloedproducten –> hemofilie patienten, dialyse patienten
- Seks
Iv drugsgebruik
- Seks
wat zijn tekenen vn leverfalen?
- Icterus
- Jeuk
- Plakkerige ontlasting
- Ontlasting licht van kleur
- oedeem
Door ammoniak die niet afgegeven wordt de hersenfunctie verstoren
Wat zijn voordelen van een levende donor?
- planbaar
- betere overleving (80% nog functioneren)
Wat zijn de hoekstenen van immuunsupressiva?
- Tacrolimus
- Prednison
- Mycofenolaat mofetil
wat is graftvs host ziekte?
reactie van de donor immuuncellen tegen patient (bij een beenmergtransplantatie)
wanneer kan GVHD ontstaan?
- transplantaat bevat immunocompetente t-cellen
- donor en ontvanger zijn HLA incompatibel
- ontvaner is immunodeficient
wat is alloreactiviteit?
herkennen van vreemd MHC en een reactie hierop
wat is directe herkenning?
het probleem bij transplantaties: zonder peptide kan de t- cel het MHC al herkennen en dus daar tegen richten
wanneer kan GVHD optreden?
- orgaantransplantatie (vooral dunnen darm)
- bloedtransfusie bij pasgeborenen, immunodeficiente patienten en patienten die worden behandeld met een hoge doses cytostatica
wat zijn minor histocompatibilitu antigen (MiHA)?
- ‘non- MHC antigenen’
- polumorfe eiwitten die kunnen verschillen tussen donor en ontvanger (alloantigenen)
- veroorzaken t0cel responsen bij mismatch donor en ontvanger
- spelen daardoor ook een rol bij afstotingsreacties en GVHD
- bekendste voorbeeld: H-Y antigeen
wat is de pathogenese van acute GVHD?
- weefselschade door de conditionering
- activatie van antigeen presenterende cellen van de patient
- presentatie van antigen door APC’s aan donor t- lymfocyten
- activatie van donor t- lymfocyten met als gevolg cytokineproductie
- toename van weefselschade door o.a. cytotoxische t cellen, NK cellen en inflammatoire cytokines
wat zijn kenmerken van acute GVHD?
- frequentie 30-50%
- target organen: alle maar vooral huid (schilfering tot blaarcormin en volledige afstoting), darm (verdwijnen darm epitheel) en lever (geel)
- mate van HLA match als belangrijkste risicofactor
- vaak bijkomde klachten van koorts en algehele malaise
Hoe kan GVHD na allogene HSC-transplantatie worden voorkomen?
- depletie t- cellen uit transplantaat voorafgaand aan de transplantatie
- behandeling patient met immunosuppresieve geneesmiddelen
–> geen standaard
