Wat is endotracheale intubatie?
Tube ingebracht voorbij stembanden en gecufft, enige gezekerde luchtweg
Indicaties: EMV <9, aangezichtsletsel met (verwachte) bedreiging luchtweg, onvoldoende saturatiestijging, inhalatietrauma
Wat is een mayo tube?
Luchtweg vrijmaken van tong
Indicatie: JT lukt niet of kan niet worden vastgehouden, dichtbijten endotracheale tube voorkomen, uitzuigen vergemakkelijken
-: kokhalsreflex
Wat is een nasopharyngeale tube?
Via neus ingebracht, maakt luchtweg van tong vrij
Indicatie: JT lukt niet of kan niet vastgehouden worden, oropharyngeaal trauma, patiënt accepteert mayo tube niet en verminderd bewustzijn
CI: aangezichtsletsel, schedelbasisfractuur, orbita fractuur, nasaal liquor lek
Wat is een larynxmasker?
Beademingsmasker over epiglottis
+: minder invasief
-: kans op aspiratie(tube niet gecufft)
Hoe beoordeel je de airway in de ATLS?
CWK
Look
- alert, georienteerd
- mondinspectie
Listen
- heldere stem
- hoorbare ademhaling en bijgeluiden
Feel: uitgeademde lucht
Hoe beoordeel je de breathing in de ATLS?
Look
- gestuwde halsvenen
- verplaatsing trachea
- gebruik hulpademhalingsspieren
- symmetrie thorax
- diepte excursies
- ademfrequentie en ademgeruis
Listen : ademgeruis en bijgeluiden
Feel
- subcutaan emfyseem
- percussie
- ademfrequentie
- diepte excursies
- symmetrie thorax
Meten: saturatie
Standaard 15L 100% O2 NRM
Wat is een spanningspneumothorax?
Mechanisme: pneumothorax waarbij ventielmechanisme -> ophoping lucht in pleuraholte -> druk op mediastinum -> obstructieve shock
Diagnose: acute dyspnoe, subcutaan emfyseem, eenzijdig afwezig AG, verschoven trachea, hypersonore percussie, hoogstand thorax en hypotensie
Behandeling: naaldthoracosynthese 5de intercostaalruimte midaxillair iets naar anterieur(kind: 2de), thoraxdrain
Wat is een fladderthorax?
Mechanisme: min 3 ribben op verschillende plekken gebroken -> vormen apart segment, shunting
Diagnose: pijn, dyspnoe, subcutaan emfyseem, paradoxale beweging
Behandeling: O2 en pijnstilling, evt CPAP, definitieve behandeling chirurgisch of conservatief
Wat is een sucking chest wound?
Mechanisme: gat in thoraxwand >2/3 diameter trachea waardoor lucht in thoraxholte gezogen
Diagnose: obv kliniek, dyspnoe, afwezig AG, pijn, moeite met ademen, pruttelende wond
Behandeling: aan 3 kanten afplakken, thoraxdrain, chirurgisch sluiten
Wat is een hematothorax?
Mechanisme: thoraxtrauma geeft bloeding waardoor pleuraholte met bloed vult(B en C probleem)
Diagnose: gedempte percussie en verminderd AG icm tekenen hypovolemische shock, op echo bloed en op X-thorax witte thoraxhelft
Behandeling: thoraxdrain, thoracotomie
Hoe beoordeel je de circulation in de ATLS?
Look
- 5B’s: borst, buik, bekken, benen en bodem
- standsafwijking bekken, benen
- kleur huid
- bewustzijn
Feel
- pols bdz: symmetrie, kracht, regelmaat en frequentie
- huid: temperatuur en transpiratie
- bekken, femora
- CRT
Meten: BD
Welke soorten shock bestaan er?
- obstructief: tamponade, spannningspneumothorax
- hypovolemisch: brandwonden, hemorrhagisch
- dissociatief: CO-vergiftiging, diepe anemie
- cardiogeen: MI, contusio cor
- distributief
- neurogeen: verlies sympatische functies
- septisch
- anafylactisch
Wat is een harttamponade?
Mechanisme: door trauma bloed in pericard
Diagnose: trias van Beck -> gestuwde halsvenen, gedempte harttonen en hypotensie; pericardeffusie op echo
Behandeling: naaldthoracosynthese, thoracotomie
Hoe werkt de GCS/EMV score?
E: eyes
- 4: spontaan
- 3: op geluid
- 2: pijn
- 1: niet
M: motor
- 6: kan opdracht uitvoeren
- 5: lokaliseert pijn
- 4: flexie
- 3: abnormale flexie
- 2: extensie
- 1: niet
V: verbal
- 5: spontaan
- 4: kan antworden
- 3: woorden
- 2: geluiden
- 1: niets
Wat is de Monroe-Kellie doctrine?
bij toenemende massa hersenen zal eerst liquor, dan veneus bloed en als laatste hersenweefsel weggedrukt worden om CPP te waarborgen
Wat is de Cushing reflex?
Als ICP stijgt
- afwijkende ademhaling
- bradycardie
- systolische hypertensie
Welke soorten intercraniale bloedingen zijn er?
- Intercerebraal: binnen hersenweefsel en ventrikels
- Subduraal: tussen arachnoida en dura mater
- Epiduraal: tussen schedel en dura mater
- Subarachnoidaal: agv trauma/bestaand aneurysma
Hoe beoordeel je de disabilities in de ATLS?
- bewustzijn: EMV score
- glucose meten
- onderzoek pupillen: PEARLL?
- lateralisatie
Hoe beoordeel je de environment in de ATLS?
- log roll bij verdenking wervelfractuur
- temperatuurmeting
- top tot teen inspectie
Welk aanvullend onderzoek doe je in de ATLS?
- Standaard: X-thorax en echo FAST
- CT-CWK als voldaan aan NEXUS criteria
- X-bekken als hoogriscimechanisme voor bekkenletsel
- CT-cerebrum
