week 2

Question 1

3 beginselen van het contractenrecht

Answer 1

Contractsvrijheid: Partijen zijn vrij om overeenkomst te sluiten met wie, waarover en wanneer zij willen (ongeschreven recht)

Vormvrijheid (consensualisme): 3:37 lid 1 BW, alle manieren om een overeenkomst uit te drukken is genoeg, het gaat erom of er een wilsovereenstemming is

Verbindende kracht overeenkomst (pacta sunt servanda): belofte maakt schuld, afspraken moeten worden nagekomen (6:248 lid 1, 3:296 lid 1 BW)

Question 2

Verbintenis:

Answer 2

Een vermogensrechtelijke rechtsbetrekking tussen twee personen

Debiteur (plicht) -> Crediteur (recht)

Question 3

Bronnen van verbintenissen:

Answer 3

hoe een verbintenis ontstaat (overeenkomst, onrechtmatige daad)

Question 4

Onrechtmatige daad:

Answer 4

een handeling of nalaten waarmee iemand een ander schade toebrengt, terwijl dat niet had gemogen volgens de wet of maatschappelijke regels

-> verbintenis tot betalen schadevergoeding

Question 5

Koopovereenkomst:

Answer 5

Juridische afspraak waar twee verplichtingen uit voortvloeien

-> verbintenis is de verplichting tot betalen, een is verplicht tot betaling en de ander is verplicht tot levering

-> twee verbintenissen

Question 6

Vereisten overeenkomst als rechtshandeling:

Answer 6

Een gedraging is pas een rechtshandeling als de wil daartoe door een verklaring is geopenbaard

De wil is gericht om het juridisch afdwingbaar maken

Bij meerzijdige rechtshandeling is er sprake van een wilsovereenstemming = in elkaar grijpende wilsverklaringen

Question 7

Wat als de wil en verklaring niet overeenstemmen, door bijv. verspreking of misverstand?

Answer 7

Er is dan geen rechtshandeling tot stand gekomen

Tenzij wilsvertrouwensleer

Question 8

Rechtshandeling:

Answer 8

Een rechtsfeit dat gericht is op het tot stand brengen van een rechtsgevolg

Question 9

Rechtsgevolg:

Answer 9

verandering in bestaande rechten, verplichtingen of bevoegdheid van 1 of meer rechtssubjecten

Question 10

Gerichte eenzijdige overeenkomsten

Answer 10

Verklaring moet persoon bereiken

Voorbeelden: Aanbod tot sluiten van overeenkomst

Ontslagname (je richt je tot je werkgever)

Opzeggen van huurovereenkomst (je richt je tot de verhuurder)

Question 11

Ongerichte eenzijdige rechtshandeling:

Answer 11

Testament: de verklaring hoeft de mensen die erin staan niet te bereiken

Question 12

Meerzijdige rechtshandelingen:

Answer 12

rechtshandeling waarbij de wil van twee of meer personen nodig is om een rechtsgevolg tot stand te brengen.

Question 13

Onderscheid feitelijke onbekwaamheid en handelingsonbekwaamheid

Answer 13

Handelingsonbekwaam (3:32): Een persoon is handelingsonbekwaam als hij/zij volgens de wet geen of beperkte rechtshandelingen mag verrichten

• Minderjarigen en onder curatele gestelde
• Wederpartij geen beroep op 3:35

Feitelijke onbekwaam (3:34): Een persoon is feitelijk onbekwaam als hij/zij in werkelijkheid niet in staat is om een situatie te overzien of te begrijpen, ook al is diegene juridisch wél handelingsbekwaam

-Geestesvermogens blijvend of tijdelijke gestoord (hoeft niet onder curatele gesteld te zijn)

-Wel beroep op 3:35

Question 14

Overeenkomsten:

Answer 14

Een overeenkomst is een meerzijdige rechtshandeling, waarbij een of meer partijen jegens een of meer andere een verbintenis aangaan (6:213 lid 1 Bw)

Question 15

Totstandkoming overeenkomst:

Answer 15

door aanbod en aanvaarding (6:217 lid 1 Bw)

Question 16

Obligatoire overeenkomst:

Answer 16

partijen beogen een vermogensrechtelijke betrekking te laten ontstaan, waarbij de ene partij tot een bepaalde prestatie verplicht is en de andere partij tot die prestatie gerechtigd is (6:213 lid 1 Bw)

Question 17

Geldigheid van het aanbod:

Answer 17

Het aanbod dient de wederpartij te hebben bereikt (art. 3:37 lid 3 Bw)

Niet nietig of vernietigd te zijn (art. 6:218 Bw)

Niet ingetrokken te zijn (art. 3:37 lid 5 Bw)

Niet Herroepen (art. 6:219-220 Bw)

Niet Vervallen (art. 6:221-222)

Question 18

Herroepelijk aanbod:

Answer 18

een herroeping is mogelijk, tenzij uit het aanbod onherroepelijkheid volgt. De aanbieder kan dus terugkomen op zijn aanbod door het in te trekken. Als het aanbod tijdig herroepen wordt, vervalt het aanbod (6:219 lid 1)

Question 19

Onherroepelijk aanbod:

Answer 19

Herroeping is niet meer mogelijk nadat het aanbod is aanvaard. (6:219 lid 2 Bw)

Question 20

Vrijblijvend aanbod:

Answer 20

Na aanvaarding kan de aanbieder nog op zijn aanbod terugkomen door haar onverwijld te herroepen.

Onverwijld = zonder vertraging.

De herroeping zal zonder vertraging dienen plaats te vinden. Dus als een vrijblijvend aanbod na aanvaarding onverwijld wordt herroepen komt er ondanks de aanvaarding toch geen overeenkomst tot stand

Question 21

Aanvaarding

Answer 21

Aanvaarding bestaat uit de verklaring van de wederpartij dat zij het gedane aanbod aanvaardt.

Een aanvaarding is een rechtshandeling en dus een tot de aanbieder gerichte wilsverklaring

Question 22

Vereisten aanvaarding

Answer 22

Aanvaarding kan in iedere vorm geschieden, tenzij anders bepaald (art. 3:37 lid 1)

Aanvaarding moet worden gericht tot de aanbieder

Aanvaarding moet inhoudelijk overeenstemmen met het aanbod

Aanvaarding moet gericht zijn op een geldig aanbod

Question 23

Totstandkoming overeenkomst:

Answer 23

Wanneer een aanbod is aanvaard, ontstaat een overeenkomst

Art. 3:37 lid 3 Bw bepaalt dat verklaring in werking treedt indien verklaring de persoon heeft bereikt tot wie zij is gericht

Question 24

Wat gebeurt er als partijen er niet uitkomen wat de overeenkomst inhoudt?

Answer 24

Rechters: De procedure bij de rechter wordt geregeld in Wb van Rv

Arbiters: arbitrage is rechtspraak door privé rechters, deze optie wordt vooral gekozen als in de overeenkomst is bepaald dat geschillen via arbitrage worden beslecht

Bindend advies: derde partij geeft advies over het geschil aan betrokken partijen

Bindende partijbeslissing: Partijen kunnen overeenkomen dat een van hen de bindende beslissing neemt

Question 25

Functies redelijkheid en billijkheid (3):

Answer 25

aanvullende werking: kan ervoor zorgen dat hetgeen uit de overeenkomst voortvloeit, wordt aangevuld, zij vult hetgeen aan wat partijen ongeregeld hebben gelaten Beperkende werking: kunnen ervoor zorgen dat tussen partijen geldende regels niet van toepassing zijn, vindt alleen plaats wanneer hetgeen uit de wet of overeenkomst voortvloeit een onaanvaardbare uitkomst zou zijn Uitleg van rechtshandelingen: wanneer een overeenkomst moet worden uitgelegd omdat hij onduidelijk is, kan soms beroep gedaan worden op redelijkheid en billijkheid

Question 26

HR Eelman/Hin Feiten:

Answer 26

Eelman, veehouder op Texel, verkocht zijn boerderij tegen een normaal economische prijs aan Hin Na de koop, maar nog voordat de boerderij was overgedragen, werd Eeldman onder curatele gesteld vanwege schizofrenie Curator voert aan dat Eelman niet daadwerkelijk de koop had gewild, omdat achteraf bleek dat Eelman  de boerderij had verkocht onder waanvoorstelling dat in zijn boerderij spoken huisden In de procedure komt vast te staan dat Hin niet wist en ook niet kon of behoorde te weten dat Eelman een overeenkomst had gesloten onder invloed van waanvoorstellingen Curator doet een beroep op het ontbreken van de wil van Eelman. Zonder wil is er geen sprake van een rechtshandeling (3:33 Bw), en zonder rechtshandeling is er geen sprake van een overeenkomst (6:213 Bw)

Question 27

HR Eelman/Hin Rechtsvraag:

Answer 27

Is er onder deze omstandigheden een overeenkomst tot stand gekomen, gelet op het feit dat Eelman leed aan waanvoorstellingen (geestelijke stoornis)?

Question 28

HR Eelman/Hin Overwegingen:

Answer 28

HR verwierp het beroep dat de curator namens Eelman deed op diens wilsontbreken Bij de beoordeeling van het al dan niet aanwezig zijn van wilsovereenstemming moet worden gelet op ‘eisen van het rechtsverkeer’.  Het rechtsverkeer eist dat degene die handelt in gerechtvaardigd vertrouwen, wordt beschermd tegen de ander die de schijn van de wil heeft opgewekt door haar verklaring In deze casus speelde onder andere mee dat er sprake was van een verkoop voor een normale economische prijs Hin mocht er dus gerechtvaardigd op vertrouwen dat de verklaring vann Eelman overeenstemde met zijn wil Er was een overeenkomst tot stand gekomen

Question 29

HR Saladin/HBU feiten:

Answer 29

Saladin was klant van de Hollandsche Bank-Unie HBU adviseerde Saladin om aandelen te kopen van Savard, gepaard met aanmoedigingen die niet erg waarheidsgetrouw waren Uiteindelijk kon Savard een bepaalde garantie niet meer nakomen en eiste Saladin zijn geld terug van HBU Saladin heeft echter een akkoord getekend waarin stond dat HBU voor de transactie van Saladin en Savard geen enkele aansprakelijkheid aanvaardt Dit heet een exoneratieclausule/beding

Question 30

HR Saladin/HBU Rechtsvraag:

Answer 30

Kan HBU met succes een beroep doen op het exoneratiebeding in de overeenkomst?

Question 31

HR Saladin/HBU Overwegingen

Answer 31

HBU kan beroep doen op exoneratiebeding HR heeft een aantal omstandigheden aangegeven die ertoe zouden kunnen leiden dat een beroep op exoneratieclausule niet kan slagen. Deze zijn niet limitatief: zwaarte van de schuld, mede in verband met de ernst van de bij enige gedraging betrokken belangen De aard en verdere inhoud van de overeenkomst waarin het beding voorkomt De maatschappelijke positie en de onderlinge verhouding van partijen De wijze waarop het beding tot stand is gekomen De mate waarin de wederpartij zich de strekking van het beding bewust is geweest

Question 32

HR Saladin/HBU Conclusie:

Answer 32

HR verwerpt het beroep

Question 33

HR Ermes c.s./Haviltex Feiten

Answer 33

Ernes en Lagerwerf verkopen in februari 1976 een machine aan Haviltex BV voor het snijden van steekschuim voor bloemen Tot het einde van 1976 heeft de koper het recht de machine terug te geven voor 20.000 f Haviltex wil in juli de machine retourneren, maar de verkopers accepteren dit niet omdat Haviltex geen goede reden opgaf Dit was volgens het beding echter ook niet nodig

Question 34

HR Ermes c.s./Haviltex Rechtsvraag:

Answer 34

Als er onduidelijkheid heerst omtrent een bepaling uit een overeenkomst, moet dan naar de grammaticale betekenis gekeken worden, of naar de bedoeling van de partijen?

Question 35

HR Ermes c.s./Haviltex Overwegingen

Answer 35

HR stelt: De vrag hoe een schriftelijk contract is geregeld komt het aan op de zin die partijen in de gegeven omstandigheden over en weer redelijkerwijs aan deze bepalingen mochten toekennen en op hetgeen zij te dien aanzien redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten Het kan mede van belang zijn tot welke maatschappelijke kringen partijen behoren en welke rechtskennis kan worden verwacht -> Haviltex-norm

Question 36

Haviltex-norm:

Answer 36

Je eerste aanwijzing voor het uitleggen van een leemte in een overeenkomst is dat niet enkel de taalkundige betekenis relevant is Citeer niet alleen wat het contract zegt maar neem ook de volgende stappen mee Je overweegt: “de zin die partijen in de gegeven omstandigheden over en weer redelijkerwijs aan deze bepalingen mochten toekennen Het komt aan op, hetgeen zij redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten Twee factoren relevant Tot welke maatschappelijke kringen pp. behoren Welke rechtskennis van pp. kan worden verwacht 3) Concludeer -> aan de hand van de afwegingen kom je tot een conclusie waarin duidelijk wordt welke zin partijen aan de bepaling mogen toekennen en wat zij van elkaar mogen verwachten, neem altijd de factoren mee in de overweging

Question 37

Hofland/Hennis Feiten:

Answer 37

Het gaat om een geschil tussen meneer Hofland en meneer Hennis Hofland wil zijn huis verkopen en plaatst een zeer nauwkeurige advertentie in een woongids Hennis ziet de advertentie en aanvaardt deze Als Hofland en Hennis elkaar ontmoeten om de zaken af te ronden, komt Hofland terug op zijn aanbod Hij wil zijn huis liever niet aan mensen zoals Hennis verkopen

Question 38

Hofland/Hennis Rechtsvraag:

Answer 38

Is een advertentieaanbod een volwaardig aanbod?

Question 39

Hofland/Hennis Overwegingen

Answer 39

Normaliter geldt dat een aanbod dat door een simpel ‘ja’ aanvaard kan worden, gezien wordt als een aanbod in de zin van art. 6:217 BW Toch is er een uitzondering Als het gaat om een product waarbij niet alleen de prijs een rol speelt en de verdere voorwaarden van de koop belangrijk zijn, maar ook de persoon die het product koopt van belang is, kan een aanbod, hoe nauwkeurig deze ook is, alleen gezien worden als een aanbod om in onderhandeling te treden HR beslist dat bij verkoop van een huis, ook de persoon van de koper een rol speelt

Question 40

Hofland/Hennis Conclusie:

Answer 40

HR vernietigt uitspraak Hof, en stelt dat er geen sprake is van een koopovereenkomst, Hofland is in gelijk gesteld, Hofland hoeft zijn huis niet aan Hennis te verkopen.