TETANUS:
* symptomen?
* verloop van ziekte?
* specifieke complicaties?
* behandeling?
* preventie?
- spierspasmen trismus (=kaakklem), Opisthotonus (=overstrekking lichaam), risus sardonicus (=gelaat),
spierspanning, contractie - tetanustoxine via motorische eindplaat spier naar CZS → blokkage van remming spiercontractie
- AH bemoeilijkt, aspiratie, fractuur bot, spierscheuren, hersenschade, dood
- toedienen van humaan Tetanus ImmunoGlobine (TIG) + vaccinatie
- vaccinatie + hygiëne
TETANUS
* verwekker
* overdracht?
- Clostridium Tetani
anaerobe endospoor-vormende
G+ staafbacterie - anaerobe sporen in vervuilde grond, feces
BOTULISME
* verwekker
* overdracht?
- Clostridium botulinum
G+ bacterie die exotoxine produceert - wondbotulisme, infantiel botulisme (honing), voedselgerelateerd botulisme
BOTULISME:
* symptomen?
* verloop van ziekte?
* specifieke complicaties?
* behandeling?
* preventie?
- verminderde spierkracht, diplopie, slikstoornis, spreken met dubbele tong, obstipatie
- acetylcholinevrijgave verhindert door botuline-toxine motorische eindplaat spier
- verlamming: binden neurotoxine aan motorische eindplaat, ernstige gev: apneu, hartstilstand
- botulinusantitoxine (antiserum), ondersteuning AH en bloedcirculatie op IZ
- geen honing voor 1j +, opletten inmaken voeding, goede wondzorg
DIFTERIE
* verwekker
* overdracht?
- Corynebacterium diphteriae
G+ bacilli die exotoxine produceert
(kroep) - direct contact of wonde, aerogeen (druppels)
DIFTERIE:
* symptomen?
* verloop van ziekte?
* specifieke complicaties?
* behandeling?
* preventie?
- afhankelijk van plaats: naso-, orofarynx, cutaan.
vorming pseudomembramen: taai, grijswit excudaat - toxine verhindert eiwitsynthese van cellen (=celapoptose) verspreidt via bloed en lymfe naar andere organen
- luchtwegobstructie = pseudomembramen en oedeem tgv zwelling (kroep),
myocarditis, neuropathie: aantasting perifere zenuwen (demyelinisatie) - antitoxine en AB antibiotica
- vaccinatie: toxoïdvaccinatie
PERTUSSIS:
* symptomen?/ verloop van ziekte?
* specifieke complicaties?
* behandeling?
* preventie?
- Catarrale fase (1-2 weken): Lijkt op een gewone verkoudheid met een loopneus, lichte koorts en milde hoest.
Paroxysmale fase (2-6 weken of langer): Hevige hoestbuien die vaak eindigen met een gierende inademing (het ‘kink’-geluid). Na de hoestbuien kan men slijm opgeven of braken.
Convalescentiefase: De hoestbuien nemen geleidelijk af in frequentie en ernst. - ernstig bij zuigelingen (apneu), secundaire pneumonie, bloedingen alveolair, cerebraal door hoesten
- antibiotica, hoestremmers
- actieve immunisatie geen levenslange bescherming boosten VC: antigenen pertussis toxoïd
PERTUSSIS
* verwekker
* overdracht?
- bordetella pertussis
G- aerobe bacterie
(kinkhoest) - druppeloverdracht
IMPETIGO:
* symptomen?
* verloop van ziekte?
* behandeling?
* preventie?
- blaasjes rond mond of neus
- blaasjes met geel vocht die openbarsten en dan opdrogen (krent)
- fusidinezuur ABcrème
- goede hygiëne
IMPETIGO
* verwekker
* overdracht?
- 90% Staphylococcus aureus G+
10% Group A Streptococcus
(krentenbaard) - direct contact blaasje, huid
MENINGITIS
* verwekker
* overdracht?
- Neisseria meningitidis
Streptococcus pneumoniae (commensalen nasofarynx)
Haemophilus influenzae type B
(commensalen nasofarynx) - dropletinfectie
MENINGITIS:
* symptomen?
* verloop van ziekte?
* specifieke complicaties?
* behandeling?
* preventie?
- ernstige hoofdpijn, nekstijfheid, hoge koorts, braken, verwardheid, fotofobie, petechiën (niet wegdrukbare bloeddingen)
- via nasofarynx naar bloed, bezitten kapsel bescherming fagocytose = X-gen → BHB
- hersenschade, doofheid, Syndroom van Waterhouse-Friderichsen, sepsis, dood
- parenterale toediening van antibiotica
- vaccinatie en chemoprofylaxie (op voorhand)
PNEUMONIE
* verwekker
* overdracht?
Bacterieel:
* Streptococcus pneumoniae
* Haemophilus influenzae en Moraxella catarrhalis
Viraal:
* RSV (Respiratory Syncytial Virus)
- druppel of direct contact, commensale flora, aspiratie
PNEUMONIE:
* symptomen?
* verloop van ziekte?
* behandeling?
* preventie?
- Productieve hoest met purulente (etterige) sputa, hoge koorts, dyspnoe, malaise
- Infiltratie van de alveoli → ontsteking → verstoorde gaswisseling door vochtophoping
- AB = bacterieel,
ontstekingsremmers, O₂-therapie - vaccinatie + rookstop
SCARLATINA
* symptomen?
* verloop van ziekte?
* specifieke complicaties?
* behandeling?
* preventie
- koorts, keelpijn, exantheem (uitslag), frambozentong, vergrote lymfeklieren
- na besmetting (2/3d) → koorts/keelpijn → exantheem
- acuut reuma, nierontsteking
- AB bij hoge koorts, aangeboren hartafwijkingen, verstoorde afweer
- hygiëne (geen vaccinatie)
SCARLATINA
* verwekker
* overdracht?
- Beta-hemolytische Streptococcus groep A ( roodvonk)
- aerogeen of direct contact met huidschilfers
CHLAMYDIA
* verwekker
* overdracht?
- Chlamydia trachomatis
G- - seksueel contact, moeder op kind
CHLAMYDIA:
* symptomen?
* specifieke complicaties?
* behandeling?
* preventie?
- asymptomen, pijn tijdens mictie, veranderde vaginale afscheiding, bloedverlies tijden seksueel contact
- endometritis (baarmoederlijning), salpingitis (eileiders), tubo-ovarial abces, PID syndroom (pelvic inflammatory disease), onvruchtbaarheid
- AB
- veilig seksueel contact (condoom)
GONNOROE
* verwekker
* overdracht?
- Neisseria gonorrhoeae
G- sporenvormende - seksueel contact, moeder op kind
GONORRHOEAE:
* symptomen?
* specifieke complicaties?
* behandeling?
* preventie?
- druiper (etterige mictie), vrouwen: tussentijds bloedverlies, dysurie
- bij mannen epididymitis,
prostatitis en (bij chronische urethritis) urethrale stricturen.
bij vrouwen: PID pelvic inflammatory disease met risico onvruchtbaarheid, ooginfectie bij baby - AB
- veilig seksueel contact
Pneumonie HAP of CAP
hospital acquired of community acquired pneumonie
