Protein

Question 1

Hversu mikið af kkal/g er í próteini ?

Answer 1

4 kkal/g

Question 2

Hver eru hlutverk próteins?

Answer 2

Protein hafa áhrif á:
- uppbyggingu
- Ensím
- hormón
- mótefni
- Vökvajafnvægi
- sýru- og basa jafnvægi
- göng og pumpur
- Flutning

Proteinskortur hefur áhrif á fjölmörg líffærakerfi

Question 3

Hvar eru hormón mynduð, hvernig og hvert eru þau flutt?

Answer 3

Hormón eru mynduð í innkirtlum.
Þau eru flutt með blóðrás til annarra líkamshluta þar sem þau hafa áhrif á líkamsstarfsemi

Question 4

Sum hormón eru prótein - hvaða hormón eru það, hvar eru þau framleidd og hvert er þeirra hlutverk?

Answer 4

1. Insúlín: framleitt í brisi - blóðsykurstjórnun
2. Thyroid-stimulating hormone (TSH): framleitt í skjaldkirtli - stjórnun efnaskiptahraða
3. Leptin: framleitt í fituvef - tekur þátt í stjórnun líkamsþyngdar

Question 5

Ónæmiskerfið - Hvað eru mótefni?

Answer 5

Frumur sem ráðast á eða ,,merkja’’ bakteríur og vírusa þannig að þeim sé eytt í líkamanum

Question 6

Geta protein verið ofnæmisvaldar?

Answer 6

Já

Question 7

Hvað gerist í proteinskorti?

Answer 7

í proteinskorti myndast ekki nægjanleg magn mótefna.
- Árlega deyja milljónir manna úr sýkingum sem má rekja til proteinskorts

Question 8

Hvenær notar líkaminn protein sem orkugjafa?

Answer 8

• Fastandi
• Sjúkdómar
• Kolvetnasnautt fæði
• Langar æfingar

Líkaminn reynir að spara protein. Notar aðalega kolvetni og fitu sem orkugjafa

Question 9

Hvert er byggingarefni proteina og gerðir þess?

Answer 9

Amínósýrur eru byggingarefni proteina
- 9 lífnauðsynlegar amínósýrur (verða að koma úr fæðu)
- 11 ekki lífnauðsynlegar (líkaminn getur myndað)

Question 10

ö Gæði proteina

Answer 10

Fara eftir meltanleika og hlutfalli lífsnauðsynlegra amínósýra.
Hlutfall lífsnauðsynlegra amínósýra
- Protein í kjöti, fiski, mjólk og eggjum eru gæðaprótein (líkust proteinum mannslíkamans hvað varðar amínósýrusamsetningu - frásoguð fullkomlega í þarmi)
- Munur á hvaða lífsnauðsynlega amínósýra er í takmarkandi magni í hverri jurtafæðu fyrir sig

Question 11

Hvaðan geta jurtaætur fengið proteinin?

Answer 11

• Hveiti
• Baunir
• Soya
• Maís
• Hafrar
• Hnetur