week 3

Question 1

Wat is een steekproef?

Answer 1

Een selectie van eenheden uit een populatie waarmee je uitspraken doet over die populatie.

Question 2

Waarom gebruiken onderzoekers steekproeven?

Answer 2

Metingen van de hele populatie zijn vaak te duur, te tijdrovend of praktisch onmogelijk; een goed gekozen steekproef kan toch betrouwbare uitspraken opleveren.

Question 3

Wat is het doel van een steekproef?

Answer 3

Met zo min mogelijk waarnemingen zo nauwkeurig en betrouwbaar mogelijk de populatie schatten.

Question 4

Wat is een non-probability sample?

Answer 4

Een steekproef waarbij de kans dat iemand wordt geselecteerd onbekend is.

Question 5

Noem vier typen non-probability samples.

Answer 5

Voluntary response, convenience, quota en purposive samples.

Question 6

Wat is een voluntary response sample?

Answer 6

Deelnemers melden zichzelf aan (bijvoorbeeld een open online enquête). Groot risico op selectiebias.

Question 7

Wat is een convenience sample?

Answer 7

De onderzoeker kiest personen die makkelijk bereikbaar zijn, zoals studenten in een gang.

Question 8

Wat is een quota sample?

Answer 8

Een convenience sample met vooraf vastgestelde aantallen voor bepaalde kenmerken (bijvoorbeeld geslacht), maar geen aselecte trekking.

Question 9

Wat is een purposive sample?

Answer 9

Een doelgerichte selectie waarbij de onderzoeker zelf bepaalt wie geschikt is, bijvoorbeeld experts.

Question 10

Wat is een probability sample?

Answer 10

Een steekproef waarbij elke eenheid in de populatie een bekende en berekenbare kans heeft om geselecteerd te worden.

Question 11

Wat is een simple random sample (SRS)?

Answer 11

Elke mogelijke groep van een bepaalde grootte heeft dezelfde kans om gekozen te worden.

Question 12

Wat is een stratified random sample?

Answer 12

De populatie wordt verdeeld in subgroepen (strata) en uit elk stratum wordt aselect een steekproef getrokken.

Question 13

Wat is een cluster sample?

Answer 13

Eerst worden natuurlijke groepen (clusters) zoals scholen gekozen, vervolgens meet je alle of een deel van de leden in die clusters.

Question 14

Wanneer kies je voor stratified sampling?

Answer 14

Wanneer je verschillen tussen subgroepen wilt beheersen en de precisie wilt vergroten.

Question 15

Wat is representativiteit?

Answer 15

De mate waarin de steekproef de populatie weerspiegelt qua samenstelling en kenmerken.

Question 16

Wat is een steekproeffout?

Answer 16

Het verschil tussen de waarde in de steekproef en de werkelijke waarde in de populatie door toeval.

Question 17

Wat is een steekproevenverdeling?

Answer 17

De verdeling van een statistiek (bijvoorbeeld het gemiddelde) over alle mogelijke steekproeven van een bepaalde grootte uit dezelfde populatie.

Question 18

Waarom is een steekproevenverdeling belangrijk?

Answer 18

Het vormt de basis voor inferentiële statistiek: je kunt berekenen hoe waarschijnlijk een bepaalde steekproefuitkomst is.

Question 19

Wat is het gemiddelde van de steekproevenverdeling van het gemiddelde?

Answer 19

Dit is gelijk aan het populatiegemiddelde μ.

Question 20

Wat is de standaardfout (SE)?

Answer 20

De standaardafwijking van de steekproevenverdeling van het gemiddelde; een maat voor de variabiliteit van steekproefgemiddelden rond μ.

Question 21

Hoe bereken je de standaardfout?

Answer 21

SE = σ / √N (σ = populatiestandaarddeviatie, N = steekproefgrootte).

Question 22

Wat gebeurt er met de standaardfout als N toeneemt?

Answer 22

De standaardfout wordt kleiner; schattingen worden preciezer.

Question 23

Wat zegt de centrale limietstelling?

Answer 23

Bij voldoende grote steekproeven is de verdeling van steekproefgemiddelden ongeveer normaal, ongeacht de populatievorm.

Question 24

Waarom is de standaardfout kleiner dan de standaarddeviatie van de populatie?

Answer 24

Omdat gemiddelden stabieler zijn dan individuele scores; extreme waarden middelen uit.

Question 25

Wanneer kun je een z-score berekenen voor een steekproefgemiddelde?

Answer 25

Als de steekproevenverdeling normaal is en de populatiestandaarddeviatie bekend is.

Question 26

Wat betekent een z-score van +2 voor een steekproefgemiddelde?

Answer 26

Het steekproefgemiddelde ligt twee standaardfouten boven het populatiegemiddelde.

Question 27

Wat is het verschil tussen een z-score voor een individu en een z-score voor een steekproefgemiddelde?

Answer 27

De eerste vergelijkt één score met de populatie, de tweede vergelijkt één steekproefgemiddelde met alle mogelijke steekproefgemiddelden.

Question 28

Wat is de kans dat een steekproefgemiddelde buiten 2 standaardfouten van μ valt bij een normale verdeling?

Answer 28

Ongeveer 5% (2,5% in elke staart).

Question 29

Wat betekent het als je N vergroot van 25 naar 100?

Answer 29

De standaardfout halveert; het gemiddelde wordt veel nauwkeuriger geschat.

Question 30

Wat is een betrouwbaarheidsinterval (BI)?

Answer 30

Een interval rondom het steekproefgemiddelde waarbinnen het populatiegemiddelde met een gekozen mate van zekerheid wordt verwacht te liggen.

Question 31

Hoe interpreteer je een 95% betrouwbaarheidsinterval?

Answer 31

Als je eindeloos steekproeven zou trekken en telkens een 95% BI berekent, zou ongeveer 95% van die intervallen het echte populatiegemiddelde bevatten.

Question 32

Wat is de formule voor een 95% BI als σ bekend is?

Answer 32

𝑥ˉ ± 1.96 × 𝜎 / √N.

Question 33

Wat bepaalt de breedte van een BI?

Answer 33

De standaarddeviatie, de steekproefgrootte en het gekozen betrouwbaarheidsniveau.

Question 34

Wat gebeurt er met het BI als je N groter maakt?

Answer 34

Het interval wordt smaller, omdat de standaardfout kleiner wordt.

Question 35

Wat gebeurt er met het BI als je het betrouwbaarheidsniveau verhoogt (bijv. van 95% naar 99%)?

Answer 35

Het interval wordt breder, omdat je meer zekerheid wilt.

Question 36

Hoe kun je een BI nauwer maken zonder de zekerheid te verlagen?

Answer 36

Door de steekproefgrootte te vergroten.

Question 37

Waarom kun je niet zeggen dat de kans 95% is dat μ in jouw specifieke interval ligt?

Answer 37

μ is een vaste waarde; het interval is een schatting die met 95% betrouwbaarheid over herhaalde steekproeven gemiddeld juist is.

Question 38

Wat is de relatie tussen BI en significantie?

Answer 38

Als het hypothese-gemiddelde buiten het 95% BI valt, is een tweezijdige toets met α = 0,05 significant.

Question 39

Wat gebeurt er als de populatiestandaarddeviatie onbekend is?

Answer 39

Dan gebruik je de steekproefstandaarddeviatie en een t-verdeling in plaats van de z-verdeling.

Question 40

Wat zegt een smal BI in de praktijk?

Answer 40

De schatting van het populatiegemiddelde is nauwkeurig.

Question 41

Wat zegt een breed BI?

Answer 41

Er is veel onzekerheid over de schatting van het populatiegemiddelde.

Question 42

Hoe hangt steekproefgrootte samen met beslissingskracht (power)?

Answer 42

Een grotere steekproef verkleint de standaardfout, maakt BI’s smaller en vergroot de kans om echte effecten te detecteren.

Question 43

Waarom is een grote steekproef niet automatisch representatief?

Answer 43

Als de steekproef niet aselect is, kan er nog steeds systematische bias optreden.

Question 44

Waarom is een goed gedefinieerd steekproefkader belangrijk?

Answer 44

Je kunt alleen generaliseren naar de populatie waaruit daadwerkelijk is getrokken.

Question 45

Wat is het verschil tussen standaarddeviatie en standaardfout?

Answer 45

Standaarddeviatie meet spreiding van individuele scores; standaardfout meet spreiding van steekproefgemiddelden.

Question 46

Hoe beïnvloedt een scheve populatie de steekproevenverdeling?

Answer 46

Bij kleine N kan de steekproevenverdeling ook scheef zijn, waardoor z-toetsen minder betrouwbaar zijn.

Question 47

Wat is het voordeel van stratified sampling bij BI’s?

Answer 47

Het verkleint de standaardfout doordat de variatie binnen strata kleiner is.

Question 48

Wat is het gevaar van extrapolatie buiten de gemeten range?

Answer 48

De relatie kan buiten het meetgebied anders zijn; BI’s en SE’s gelden dan niet.

Question 49

Hoe gebruik je een BI om een beslissingsmarge te plannen?

Answer 49

Bepaal vooraf de gewenste foutenmarge en bereken de benodigde steekproefgrootte.

Question 50

Wat betekent een 90% BI in vergelijking met een 95% BI?

Answer 50

Het 90% BI is smaller, maar heeft een grotere kans om het populatiegemiddelde te missen.

Question 51

Wat betekent een 99% BI in vergelijking met een 95% BI?

Answer 51

Het 99% BI is breder, maar geeft meer zekerheid dat het populatiegemiddelde wordt gevangen.

Question 52

Waarom vormt de centrale limietstelling de basis voor BI’s en toetsen?

Answer 52

Omdat we daardoor kunnen aannemen dat steekproefgemiddelden normaal verdeeld zijn en z- of t-statistieken kunnen gebruiken.

Question 53

Wat is een standaardfout in woorden?

Answer 53

De typische afwijking die je verwacht als je het trekken van steekproeven oneindig vaak zou herhalen.

Question 54

Waarom is vergroten van N effectiever dan het verlagen van σ voor een smaller BI?

Answer 54

N vergroten verkleint de SE volgens 1/√N, wat direct de breedte van het BI verkleint.

Question 55

Hoe hangt steekproefgrootte samen met kosten en tijd?

Answer 55

Grotere N geeft nauwkeuriger schattingen maar kost meer tijd, geld en organisatie.

Question 56

Wat is de belangrijkste link tussen sampling en BI’s?

Answer 56

Zonder een goed getrokken steekproef heeft een BI geen betekenis voor de populatie.

Question 57

fouten marge formules toevoegen