Jewson X drie soorten geneeskunde
- Bedgeneeskunde
- Ziekenhuisgeneeskunde
- Laboratoriumgeneeskunde
Bedgeneeskunde (kort)
- Verhaal van patiënt centraal
- Zieke mens als persoon
Ziekenhuisgeneeskunde (kort)
- Lichamelijk onderzoek en zintuigelijke waarneming door arts worden belangrijker
- Zieke mens als geval
Laboratoriumgeneeskunde (kort)
- Bestuderen van lichaamsfuncties op grafische, numerieke en visuele weergave
- Zieke mens is een complex aan cellen
Ontwikkeling geneeskunde
The disappearance of the sick-man from medical cosmology
Aanvulling met nog twee soorten geneeskunde
- Surveillance
- Informational medicine
Bedgeneeskunde
- Thuis
- Niet iedereen betalen
- Verhaal van patiënt
- Autonomie en macht bij patiënt
- Holisme
Holisme
- Patiënt wordt beïnvloed door omgeving
- Humorenleer
Humorenleer doel
Evenwicht tussen de vier lichaamsstoffen in stand houden
Beeld van humorenleer verschuift
- Andreas Vesalius -> humani corporis fabrica
- Opkomst anatomie
Gevolg opkomt anatomie
- Klassieke denkbeelden werden gecontroleerd en bevestigd / verworpen
- Klassieke geleerden niet altijd gelijk
Religieus component
Het leven op aarde is tijdelijk, maar we leven voor eeuwig door in de hemel
Ziekenhuisgeneeskunde
- Holisme -> lokalisatieprincipe
- Waar in het lichaam ziekte lokaliseren?
- Patiënten categoriseren
- Specialisaties
- Lichamelijk onderzoek en pathologische anatomie
- Meer aandacht voor orgaan laesies
- Statistiek
- Stethoscoop
- Arts-patiëntrelatie veranderde
Stethoscoop
Toegang tot inwendige ziekte
Laboratoriumgeneeskunde
- Van patiënt inzoomen naar ziekte
- Verder inzoomen op lichaam en geest
- Bouwstenen en chemische stoffen van het lichaam
- Onderzoeksmethode van pathofysiologie naar histologie en fysiologie
- Laboratoriumtesten
Zichtbaar maken van inwendige levende lichaam
- Visueel -> microscopie, endoscopie, röntgenstraling
- Auditief -> stethoscoop
- Numeriek en grafisch -> thermometer, eletrocardiograaf
- Chemisch -> laboratorium
Sterke verbetering van diagnostiek, maar ook verlies voor patiënt, arts en samenleving
- Oude, belangrijke vaardigheden nemen af
- Sterke afhankelijkheid van techniek
- Vervreemding tussen arts en patiënt
- Kosten opdrijving
- Overdiagnostiek
Reiser
- Neergang van lichamelijk onderzoek en gebruik van zintuigen in diagnostiek is onvermijdelijk en ook te rechtvaardigen
- Als er maar technologische betrouwbare gegevens opleveren
- Onmogelijk om alle vaardigheden aan te leren
- Arts-patiënt contact moet niet worden overgenomen!
Specialisering in geneeskunde door
- Theoretisch fundament
- Praktische mogelijkheid
- Institutionele context
Theoretisch fundament
- Anatomische lokalisering
- Specialiteitsbeginsel
Praktische mogelijkheid
Beschikbaarheid van nieuwe technologieën
Institutionele context
Moderne ziekenhuis
Hoe is gezondheidszorg mogelijk?
- Ontstaan moderne ziekenhuis
- Ontstaan technologische systemen
- Schaalvergroting van de gezondheidszorg
Surveillance medicine
- Gezondheid verbeteren door besmettelijke ziekten te bestrijden
- Volk
- Grenzen tussen ziek zijn en gezond vervagen
- Gezonder en leven langer, maar maken ons ook meer zorgen om gezondheid
- Van bestrijden van ziekten naar bevorderen van gezondheid volk
