4 cam Resbiradaeth Aerobig
- Glycosis
- Adwaith cyswllt
- Cylchreb Krebs
- Cadwyn Trosglwyddo electronau - Mwyafrif o electronau yn cael ei ffurfio yma
Beth yw prif cynnyrch resbiradaeth?
ATP
Resbiradaeth yn cynhyrchu 38 moleciwl ATP pob un moleciwl Glwcos. Sgil gynnyrch yw CO2 a H2O
Beth yw pwrpas cam Glycolysis?
Torri lawr glwcos
Ble mae Glycolysis yn digwydd?
Cytosol
Beth yw effaith absenoldeb Ocsigen yn ystod Glycolysis?
Dim effaith - nid oes angen Ocsigen ar Glycolysis
Diffiniad Dadhydrogeniad
Tynnu 1+ o atomau hydrogen o foleciwl
Diffiniad Datgarbocsyleiddio
Tynnu grwp carbocsyl o foleciwl gan rhyddhau Carbon Deuocsid
Camau Glycolysis
- Glwcos yn cael ei ffosfforyleiddio gan ATP sy’n ffurfio moleciwl hecsos deuffosffad (6C) ansefydlog
- Moleciwl hecsos deuffosffad (6C) deuffosffad yn torri i lawr yn syth i ffurfio 2 moleciwl TP
- 2 moleciwl TP yn cael ei dadhydrogenu gan rhydwytho NAD i NADrhyd a’i ffosfforoleiddio gan ATP i ffurfio un moleciwl Pyrwfad yr un
Cynhyrchion Glycolysis
Cyfanswm net o 2 ATP
2 NADrhyd
2 Pyrwfad
Ble mae’r adwaith cyswllt yn digwydd?
Matrics y mitocondria
Beth oes angen ocsigen ar gyfer yn yr Adwaith Cyswllt?
Symud y pyrwfad o’r cytosol i’r matrics - felly’n cysylltu Glycolysis a Chylchred Krebs
Camau’r Adwaith Cyswllt
- Pyrwfad yn cael ei dadcarbocsyleiddio (rhyddhau CO2) a’i dadhydrogenu (rhydwytho NAD i NADrhyd) i ffurfio Asetyl
- Cyd-ensym A yn uno a’r Asetyl i gynhyrchu Asetyl cyd-ensym A/AsetylCoA
Digwydd x2 gan fod 2 moleciwl pyrwfad wedi ffurfio yn ystof Glycolysis
Cynhyrchion yr Adwaith Cyswllt
CO2
NADrhyd
Asetyl CoA
Ble mae’r Cylchred Krebs yn digwydd?
Matrics y mitochondria
Beth yw prif swyddogaeth y Cylchred Krebs?
Ffurfio llawer o NADrhyd ar gyfer y cadwyn trosglwyddo electronau
Camau’r Cylchred Krebs
- Asetat o’r Asetyl CoA yn cyfuno a chyfansoddyn 4C i ffurfio cyfansoddyn 6C
(CoA yn mynd nol i’r Adwaith Cyswllt) - Cyfansoddyn 6C yn cael ei dadhydrogenu a dadcarbocsyleiddio gan rhyddhau CO2 a NADrhyd i ffurfio cyfansoddyn 5C
- Cyfansoddyn 5C yn cael ei dadhydrogenu a dadcarbocsyleiddio gan rhyddhau CO2 a NADrhyd, a’i ffosfforyleiddio gan rhyddhau ATP i ffurfio cyfansoddyn 4C
- Cyfansoddyn 4C yn cael ei dadhydrogenu gan rydwytho FAD i FADrhyd a ffurfio cyfansoddyn 4C
- Cyfansoddyn 4C yn cael ei dadhydrogenu gan rydwytho NAD i NADrhyd a ffurfio cyfansoddyn 4C
- Cyfansoddyn 4C yn cyfuno a’r asetyl i ffurfio cyfansoddyn 6C ac ailddechrau’r cylchred
Digwydd x2 gan fod 2 moleciwl pyrwfad yn ffurfio 2 moleciwl Asetyl CoA
Cynhyrchion 1 troad o’r Cylchred Krebs
3 NADrhyd
2 CO2
1 FADrhyd
1 ATP
Cynhyrchion y Cylchred Krebs gydag 1 moleciwl Glwcos
2 troad o’r gylchred:
6 NADrhyd
4 CO2
2 FADrhyd
2 ATP
Camau’r Gadwyn Trosglwyddo Electronau
Angen Ocsigen
- NADrhyd yn cael ei ocsidio: atom H yn mynd trwy’r bwmp protonau cyntaf ac yn colli electron. Proton yn cael ei bwmpio i ochr arall y bilen
- FADrhyd yn cael ei ocsidio: atom H yn mynd trwy’r ail bwmp protonau ac yn colli electron. Proton yn cael ei bwmpio i ochr arall y bilen
- Electronau’n cael ei basio o un protein cludo i’r llall, ac yn rhyddhau egni sy’n cael ei defnyddio i bwmpio mwy o brotonau dros y bilen
- Crynodiad uwch o brotonau’n cronni ar un ochr y bilen ond nid ydynt yn gallu croesi gan fod y bilen yn anathraidd i wefr y protonau.
- Mae nifer o ronynnau coesog yn y bilen sy’n cynnwys yr ensym ATP Synthetas. Protonau’n teithio i lawr y graddiant electrocemegol dwry sianel yn yr ensym (cemiosmosis)
- Gan y protonau lawer o egni; defnyddir yr ensym ATP Synthetas yr egni yma i catalyddu ADP + Pi –> ATP
- Electronau’n cael ei godi gan derbynnydd electron terfynol Ocsigen, sydd hefyd yn codi rhai protonau i gynnal y graddiant electrocemegol ac yn cael ei rydwytho yn y broses i ffurfio Dwr
Ble ydy’r Cadwyn Trosglwyddo Electronau’n digwydd?
Pilen mewnol y Mitocondria
Rhwng y Gofod Rhyngbilennol a Matrics y Mitocondria
Faint o ATP sy’n cael ei ffurfio gan NADrhyd a FADrhyd mewn un gadwyn?
3 Pwmp proton:
1xNADrhyd yn darparu protonau i pwmp 1
= Ffurfio 3 ATP ar ddiwedd y gadwyn
1xFADrhyd yn darparu protonau i pwmp 1
= Ffurfio 2 ATP ar ddiwedd y gadwyn
Beth yw effaith absenoldeb Ocsigen ar y Cadwyn Trosglwyddo Electronau?
- Ni all ocsigen cyflawni ei rol fel derbynnydd electronau terfynol, felly ni fydd Dwr yn cael ei ffurfio
- Ni fydd modd ailocsidio’r NADrhyd a FADrhyd, felly bydd yr holl gadwyn yn stopio
- Er all glycolysis dal i ddigwydd, ni all yr Adwaith Cyswllt neu’r Cylchred Krebs cael ei gyflawni
- Marwolaeth
Gwahaniaethau rhwng NAD a FAD
NAD:
- Ym mhob cam
- Derbyn 1 proton
- 1 NADrhyd = 3ATP
- NADrhyd yn cael ei ocsidio ar ddechrau’r gadwyn trosglwyddo electronau
FAD:
- Cylchred Krebs yn unig
- Derbyn 2 proton
- 1 FADrhyd = 2ATP
- FADrhyd yn cael ei ocsidio ymhellach ymlaen yn y cadwyn trosglwyddo electronau
Ym mhob cam, faint o ATP sy’n cael ei greu yn uniongyrchol a trwy ffosfforyleiddiad ocsidiol yn y Cadwyn Trosgwlyddo Electronau?
Uniongyrchol Ffosfforyleiddiad
NAD FAD
Glycolysis 2 6 0
Adwaith Cyswllt 0 6 0
Cylchred Krebs 2 18 4
