malaria

Question 1

Çfarë është malaria?

Answer 1

Malaria është sëmundje infektive parazitare e shkaktuar nga plasmodiumët dhe bartet nga mushkonja Anopheles.

Question 2

Cili është bartësi i malaries?

Answer 2

Mushkonja femër e gjinisë Anopheles.

Question 3

Cilat janë shkaktarët kryesorë të malaries?

Answer 3

Plasmodium vivax, Plasmodium malariae, Plasmodium falciparum, Plasmodium ovale.

Question 4

Cila malarie quhet terciana?

Answer 4

Malaria e shkaktuar nga Plasmodium vivax.

Question 5

Cila malarie quhet kuartana?

Answer 5

Malaria e shkaktuar nga Plasmodium malariae.

Question 6

Cila është forma më e rëndë e malaries?

Answer 6

Malaria tropike e shkaktuar nga Plasmodium falciparum.

Question 7

Sa zgjat inkubacioni te malaria tropike?

Answer 7

8–12 ditë.

Question 8

Sa zgjat inkubacioni te malaria terciane dhe ovale?

Answer 8

10–18 ditë.

Question 9

Sa zgjat inkubacioni te malaria kuartane?

Answer 9

20–30 ditë.

Question 10

Cilat janë simptomat kryesore të malaries?

Answer 10

Temperaturë e lartë, ethe, djersitje, fazë afebrile, sulme periodike.

Question 11

Si paraqiten sulmet e temperaturës?

Answer 11

Çdo 24, 48 ose 72 orë, varësisht nga shkaktari.

Question 12

Cila është shenjë e rëndësishme objektive?

Answer 12

Zmadhimi i shpretkës (splenomegalia).

Question 13

Cila formë ka rrjedhën më të rëndë?

Answer 13

Malaria tropike, shpesh fatale.

Question 14

Si vendoset diagnoza e malaries?

Answer 14

Me gjetjen e plasmodiumit në gjak në preparat mikroskopik.

Question 15

Cila ngjyrë përdoret për preparatin e gjakut?

Answer 15

Ngjyrosje me Giemsa.

Question 16

Cili është rezervuari i malaries?

Answer 16

Vetëm njeriu.

Question 17

Kush është burim i infeksionit?

Answer 17

I sëmuri dhe gametombajtësi.

Question 18

Çfarë janë gametocitet?

Answer 18

Forma seksuale të plasmodiumit që qarkullojnë në gjak.

Question 19

Cili është mekanizmi i bartjes?

Answer 19

Bartje transmisive me inokulim nga mushkonja Anopheles.

Question 20

Si ndodh inokulimi?

Answer 20

Mushkonja inokulon sporozoite përmes pështymës gjatë pickimit.

Question 21

Si tjetër mund të bartet malaria?

Answer 21

Përmes transfuzionit të gjakut të infektuar.

Question 22

Ku është malaria endemike?

Answer 22

Afrikë, Azi Juglindore, Amerikë Jugore.

Question 23

Sa persona sëmuren çdo vit nga malaria?

Answer 23

Rreth 100 milion.

Question 24

Sa persona vdesin çdo vit nga malaria?

Answer 24

Rreth 1 milion.

Question 25

A krijohet imunitet pas malaries?

Answer 25

Jo imunitet i fortë, sëmundja mund të përsëritet.

Question 26

Cilat janë format epidemiologjike të malaries?

Answer 26

Sporadike, epidemike dhe endemike.

Question 27

Çfarë është indeksi splenik?

Answer 27

Përqindja e popullatës me shpretkë të zmadhuar.

Question 28

Kur quhet regjioni hipoendemik?

Answer 28

Kur indeksi splenik është deri 10%.

Question 29

Kur quhet regjioni holoendemik?

Answer 29

Kur indeksi splenik është mbi 75%.

Question 30

A ka malaria paraqitje sezonale?

Answer 30

Në tropik gjatë gjithë vitit, në vende tjera sezonale.

Question 31

Cilat janë masat preventive për udhëtarët?

Answer 31

Hemioprofilaksë, mbrojtje nga mushkonjat, mbikqyrje epidemiologjike.

Question 32

Çfarë është hemioprofilaksa?

Answer 32

Marrje e barnave antimalarike para, gjatë dhe pas udhëtimit.

Question 33

Cilat janë masat në vendet endemike?

Answer 33

Trajtim i të sëmurëve, zhdukja e vektorëve, mbrojtje individuale.